Skip to content
  • https://www.youtube.com/c/SanatsalHareketler
  • https://www.instagram.com/sanatsaalhareketler/?hl=en

Sanatsal Hareketler

  • anasayfa
  • zemin
  • film & dizi
  • edebiyat
  • felsefe
  • sanat
  • müzik
  • dijital kültür
  • tiyatro
  • deneysel
YouTube
  • Home
  • sanat
  • Remedios Varo: Encounter Tablosu ve İnsanın Kendisiyle Çarpışması Üzerine

Remedios Varo: Encounter Tablosu ve İnsanın Kendisiyle Çarpışması Üzerine

Yazar: Seher Kızılırmak

Remedios Varo, Encounter

Remedios Varo, 16 Aralık 1908 – 8 Ekim 1963 yılları arasında yaşamış, Meksika’ya yerleşmeden önce birçok Avrupa şehrinde bulunmuş bir sürrealist ressamdır.

Pek çok sürrealist esere imza atmış olsa da, aralarında en ilgi çekici olanı kuşkusuz Encounter adlı tablosudur. Tabloda, figürün açtığı küçük kutuda kendi gözleriyle karşı karşıya gelmesi; insanın kendisiyle, iç dünyasıyla yüzleşmesini temsil eder. Arka planda duran diğer kutular ise keşfedilmeyi bekleyen yönlerimizi, henüz karşılaşmaya cesaret edemediğimiz yüzlerimizi simgeler.

Yüzyılımızın, hatta son on yılın en büyük ve çözülmesi en karmaşık meselelerinden biridir maskelerimiz. İçinde bulunduğumuz her ortama uyum sağlama zorunluluğunun getirdiği, ancak zamanla içinden çıkılmaz bir hâl alan “maskeli balo” temsiliyetleri… Tek bir kişiliğin her ortamda kendisi gibi olmasına izin vermeyen kalıplar, bölünen kimlikler ve ardından her bir “kişilik parçacığının” altına saklanan rengârenk maskeler…

Detaylı düşünüldüğünde, “maske”nin yalnızca yüzlerimizi değil tüm benliğimizi örten bir giysi oluşuna; bunun da içimizdeki “kendimize” ne kadar derin izler bıraktığına tanık oluyoruz. İşte tam da bu noktada, kendimize rastlamanın ne kadar kıymetli olduğu bir kez daha görünür hâle geliyor.

Remedios Varo, Encounter

Encounter: Rastlamak ve Çarpışmak

Maskeler deyince aklıma gelen ilk tablonun Encounter olması tesadüf değil elbette. Encounter kelime anlamı olarak rastlamak, karşılaşmak hatta çarpışmak demektir. Bence tabloyu en iyi karşılayan anlam ise kesinlikle “çarpışmak.” Çünkü bir kutunun içinde kendi gözlerimizle ansızın karşılaşsaydık, bu durumun adı hiç şüphesiz kendimizle çarpışmak olurdu.

Saklandığımız tüm modern öğretilerin altından kendimizle ilk kez göz göze gelişimiz, bana kalırsa kusursuz bir çarpışmadır. Gizli kalmış ihtimallerin ışığında, önce kendi gözlerimizden kendi “maskesiz” hâlimize bakar; kendimize tanınmayacak kadar uzak oluşumuzla, bizi tanımladığını sandığımız maskelerden kopamayışımız arasına sıkışırız. Tam bir dilemma.

Unuttuğumuz, hatta belki de hiç tanışmadığımız ne çok yönümüz vardır kim bilir. Aynadaki maskemiz bize kim olduğumuzu türlü hikâyelerle anlatsa da, aynanın ardındaki “ben kimim?” sorusunun başladığı noktada kıpırdanır kutunun içindeki gözler. Dalgalarca büyüyen, artık bir maskenin ardına sığmayan bir çarpışmaya hazırlanan bir “ben” vardır kilitli çekmecelerde, maskesiz zamanlara ait kutularda.

Mavi, Depresyon ve Picasso

Remedios Varo’nun tablosundaki figürün ‘’mavi’’ dalgaları andırması, kutunun içinde karşılaştığı kendisine ait gözlerden mavi bir dalganın uzanması, resme hakim olan tonların ‘’mavi’’ olması Picasso’nun Mavi Dönemi’ni akla getiriyor.

Mavi Dönem ( İspanyolca : Período Azul ), İspanyol ressam Pablo Picasso‘nun 1901-1904 yılları arasında ürettiği eserleri kapsar. Picasso bu dönemde, esasen mavi ve mavi-yeşil tonlarında tek renkli resimler çizmiş, ancak ara sıra başka renklerle de renklendirilmiştir. Bu dönem içinde bulunduğu depresyonun yansımaları olarak tablolardaki mavi tonlar ayrıca dikkat çekmiştir. İspanya’dan esinlenerek Barselona ve Paris’te resmedilen bu kasvetli eserler, o dönemde satmakta zorluk çekmiş olsa da, günümüzde en popüler eserleri arasındadır.

Buradan yola çıkılarak pek çok ressam, yağlı boya eserlerinde ‘’Mavi’’ yi derin bir depresyonun ya da yalnızlığın simgesi olarak kullanmıştır. Encounter, mavi tonların vurgulanmasıyla, insanın kendisiyle karşılaşması’nın derin bir depresyondan sonra geleceğini de vurgulamak istemiştir belki de. Yahut maskenin ardındaki kendini bulma döneminin yol açacağı yalnızlığı.

Varo’nun bir resme başlamadan önce çokça eskiz yaptığını da görüyoruz tablo üzerine araştırma yaparken. Aynı zamanda küçük küçük notlar ve öyküler üzerine çalıştığını da. Belli ki insanın maskesini sıyırıp kendi gözleriyle çarpışması belirli eskizlerden sonra mümkün olabiliyor. İçinde bulunduğumuz yerden resme, resimdeki maviye, mavinin hüznüne ve çarpışmaya bakınca insanın maskelerinden sıyrılması için de çeşitli eskizlere ihtiyaç duyabileceği geliyor aklıma.

Biz Varo’nun tablosunda kendini bulan figür kadar şanslı mıyız bilemem ama, yine de bir niyet, bir dilek olsun arayışlarımız her gün bir parçasını kaldırmayı denediğimiz maskelere, aynanın ardındakilere, çarpışmadan önceki eskizlere, ‘’mavi’’den önceki ve sonraki kendimize…

Kaynakça

Wikipedia. (2025, November). Remedios Varo. Retrieved from

Wikipedia. (2024, December). Picasso’s Blue Period. Retrieved from

Tags: Sanat İnceleme

Post navigation

Previous Albert Camus: Kışın Ortasında Yenilmez Bir Yaz
Next Günümüz İlişkileri: Birbirimizi Tüketme Biçimlerimiz

Trending

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi? Long wall sculpture made of blue-gray slate tiles arranged in a grid, with small black bird figures perched along the top edge. 1

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi?

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti Old paperback edition of Halil Cibran's 'Ermiş' resting on a sunlit, worn table beside a coffee cup and delicate white blossoms. 2

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster? Person sits cross‑legged in a doorway of a dim room, reading near tall bookshelves and a bright window with curtains. 3

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster?

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü? Green hardcover book with a psychedelic concentric circle design stands upright on a wooden desk, flanked by a warm desk lamp and a mug of tea. 4

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü?

Sencer Gülün, Dört Farklı Eser Serisiyle Guga Contemporary’de Abstract orange painting with two distorted figures; left figure raises an arm in a chaotic gesture, right figure sits with a bowed head. 5

Sencer Gülün, Dört Farklı Eser Serisiyle Guga Contemporary’de

Tepki Abstract grayscale photo with curved white light trails and motion blur across a dark background. 6

Tepki

İlgili İçerikler

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi? Long wall sculpture made of blue-gray slate tiles arranged in a grid, with small black bird figures perched along the top edge.

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi?

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti Old paperback edition of Halil Cibran's 'Ermiş' resting on a sunlit, worn table beside a coffee cup and delicate white blossoms.

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster? Person sits cross‑legged in a doorway of a dim room, reading near tall bookshelves and a bright window with curtains.

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster?

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü? Green hardcover book with a psychedelic concentric circle design stands upright on a wooden desk, flanked by a warm desk lamp and a mug of tea.

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü?

Sencer Gülün, Dört Farklı Eser Serisiyle Guga Contemporary’de Abstract orange painting with two distorted figures; left figure raises an arm in a chaotic gesture, right figure sits with a bowed head.

Sencer Gülün, Dört Farklı Eser Serisiyle Guga Contemporary’de

Anne Carson: Antik Yunan’dan Modern Edebiyata Black-and-white portrait of a serious older woman in a suit, looking straight ahead.

Anne Carson: Antik Yunan’dan Modern Edebiyata

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi? Long wall sculpture made of blue-gray slate tiles arranged in a grid, with small black bird figures perched along the top edge. 1

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi?

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti Old paperback edition of Halil Cibran's 'Ermiş' resting on a sunlit, worn table beside a coffee cup and delicate white blossoms. 2

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster? Person sits cross‑legged in a doorway of a dim room, reading near tall bookshelves and a bright window with curtains. 3

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster?

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü? Green hardcover book with a psychedelic concentric circle design stands upright on a wooden desk, flanked by a warm desk lamp and a mug of tea. 4

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü?

Sencer Gülün, Dört Farklı Eser Serisiyle Guga Contemporary’de Abstract orange painting with two distorted figures; left figure raises an arm in a chaotic gesture, right figure sits with a bowed head. 5

Sencer Gülün, Dört Farklı Eser Serisiyle Guga Contemporary’de

Tepki Abstract grayscale photo with curved white light trails and motion blur across a dark background. 6

Tepki

Anne Carson: Antik Yunan’dan Modern Edebiyata Black-and-white portrait of a serious older woman in a suit, looking straight ahead. 7

Anne Carson: Antik Yunan’dan Modern Edebiyata

Haber bülteni

Son Yazılar

  • Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi?
  • Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti
  • Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster?
  • Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü?
  • Sencer Gülün, Dört Farklı Eser Serisiyle Guga Contemporary’de

Öneriler

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi? Long wall sculpture made of blue-gray slate tiles arranged in a grid, with small black bird figures perched along the top edge.

Christian Boltanski: Bir İnsanın Bütün Hayatı Birkaç Kutunun İçine Sığabilir mi?

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti Old paperback edition of Halil Cibran's 'Ermiş' resting on a sunlit, worn table beside a coffee cup and delicate white blossoms.

Halil Cibran’dan Hayata Dair 7 Öğreti

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster? Person sits cross‑legged in a doorway of a dim room, reading near tall bookshelves and a bright window with curtains.

Gösterişçi Tüketim: Bazı İnsanlar Neden Daha Pahalı Olduğu İçin Bir Şeyi Daha Çok İster?

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü? Green hardcover book with a psychedelic concentric circle design stands upright on a wooden desk, flanked by a warm desk lamp and a mug of tea.

Kimsenin Hatırlamadığı Bir Dünyada İyi İnsan Olmak Mümkün mü?

  • Kullanıcı Sözleşmesi
  • Bize Ulaşın

©SanatsalHareketler2026