Hint Şarkıları ve Romantizm: Ruhu sarsan melodiler

Hint şarkıları, müziğin evrensel oluşuna en güzel örneklerden biri belki de. Dilini hiç bilmediğimiz bir ülkenin şarkılarında kendimize ait bir his bulabiliyor, o dünyadan anılar edinip, milyonlarca insanla aynı duyguları paylaşabiliyoruz. Bazen sadece bir melodiyle, bazen anlamını bilmediğimiz bir dizeyle… Ama hep tanıdık bir duyguyla. Bu yazıda, Hint ezgilerinin şiirsel anlatımı ve kendi coğrafyasına özgü melodilerinin insanda bıraktığı etkileri sizlerle paylaşacağım.

Hint dünyasının ses ve enstrüman zenginliği

Arijit Singh, Shreya Ghoshal, Armaan Malik, Jubin Nautiyal, Sonu Nigam, Rahul Jain ve daha sayısız sesleriyle Hint coğrafyası, dünya çapında milyarlarca dinlenmiş şarkılar üreten, verimli ve ilham verici özelliklere sahiptir. Tüm dünyada ses kullanım teknikleri farklı farklı olmakla Hintliler bu konuda enteresan ve ilgi çekici bir yerde bulunmaktadırlar. Geleneksel nameler, ses çarpmaları, sesin kafada tınladığı yerler bakımından diğerlerinden ayrılan ayrıcalıklı bir konumu vardır Hint müziğinin. Azerbaycan yöresindeki muğam, Anadolu’daki nağme ve dünyanın her yerinde farklı varyasyonlarıyla duyabildiğimiz vibrato (titreşim) dışında sadece Hindistan ve civar ülkelerde duyabildiğimiz ses kullanım teknikleri, belki de Hint müziğini diğer müziklerden ayıran bir duygu seli yaratmaktadır.

Etrafında enstrüman olan, müzikle içli dışlı yetişmiş çocuklar, müzik kulağı daha gelişmiş kişiler oluyorlar. Özellikle ses teknikleri bakımından müzik kulağının gelişmiş olması çok önemlidir. Duyduğunuz bir şeyi taklit etme ve deneyerek ona ulaşma güdüsü, öncelikle müzik sevgisi ve güçlü bir kulak gerektirir. Hint müziği, ilk duyduğunuz andan itibaren egzotik ve ilgi çekici yanıyla sizi etkisi altına alabilir. Ve ses oyunlarının nasıl yapıldığını merak edip, denemek isteyebilirsiniz. Tıpkı çok tiz ve çok pest tonda söylemek gibi, sesin kafada ya da göğüste, farklı şekilde tınlaması da ilgi çekici olabilir. Eğer, başarılı tekniklere sanatsal bir öz de katılabiliyorsa, sanatın en tatlı biçimlerine şahitlik etmiş oluruz ki Hint müziği bir noktada, çeşitliliği ve yetenekli sanatçılarıyla insana yeni ve sınırsız bir estetik algısı kazandırır.

Filmler ve filmleri parlatan müzikler

Bollywood’da hemen hemen her filmin sadece o film için yapılmış şarkıları vardır. Hint filmlerine hâkim olmayanlar, müzik sektörünün neredeyse sadece sinemaya hizmet ediyor olmasını garip karşılıyor olabilir. Ama Bollywood’da üretilen film sayısı o kadar çok ki… Üstelik neredeyse tüm filmlerde duygu geçişleri, zaman ve mekân değişiklikleri, müzikal kliplerle ifade edilmekte; hal böyle olunca da müzik sektörü, filmler için sayısız şarkı üretmektedir. Hint yapımı bir film izlediğinizde, filmin bir müzikal gibi ilerlediğini, akıştan kopmak pahasına, onlarca hatta bazen yüzlerce dansçının bir anda ekrana sığıştığını görebilirsiniz.

Oyuncuların şarkılar ve danslar esnasında kıyafet değiştirip filmin kalanına bu yeni halleriyle devam etmesi ve şarkı sözlerinde geçen duygusal anlatımın filmin bir parçası olarak kabul edilmesi çok normaldir. Çünkü sanat, her haliyle insan için ve insanı anlatmak içindir. Sinema, edebiyat ve müzik, Hint filmlerinde Hint şarkılarıyla ve şarkıların içindeki şiirlerle muazzam bir harmoni oluşturarak bize unutulmaz bir deneyim sunar. Upuzun filmlerin, dakikalarca süren kliplerin ve bir servet harcandığı her halinden belli olan sahnelerin izleyiciyi sıkmadan ona zevk veren bir hale gelebilmesi de şüphesiz sanatın özünün sere serpe insana yansıtılmasından kaynaklanır. Üç ya da dört saat süren ama duygu yoğunluğu ve masalsı havasıyla izleyiciyi içine alan yapımlar, duygulu ve başarılı seslerin perdesinde eşsiz bir anlatıma kavuşur. Bu yüzden Hint filmleri, müziklerinden ayrı düşünülemez.

Hint şarkılarında gizlenen muhteşem şiirler

Müzik ruhumuzla konuşurken, sözler de kalbimizde dolanır. Bir şarkının dilini bilmek ona sahip çıkmak için gerekli değildir. Dilini bilmediğiniz her şarkı, sizin istediğiniz gibi konuşur. Belki ilk kez dinlediğinizde sizi mutlu eder ama diğer sefer acınıza ortak olur. Çünkü sanatın evrenselliği, insana hizmet etmek için yaratılmış sınırsız bir güzelliktir. Hint şarkıları da melodileri ve herkeste farklı yansıyan duygularıyla, dilini bilmeye hacet bırakmadan ruhumuza dokunmayı başarır. Ancak işin sevimli tarafı, açıp da bu şarkıların bize ne anlattığını gördüğümüzde ortaya çıkar. Müzik ve edebiyat, muhteşem bir ikilidir. Hint ezgileri, aşkın ve fedakarlığın harmonisinde erirken, şiirleriyle hafızamıza kazınır. Sizin için birkaç örneği aşağıya bırakıyorum. Bu şarkıları dinlediğinizde, hiç tatmamış olsanız bile, romantizmin gücünü hissedeceğinizin garantisini verebilirim.

Tum Hi Ho:

“Eğer senden ayrılırsam kendimden de ayrılmış olurum.

Kaderim seninle bağlanmış, sana ulaştıktan sonra tamamlandım sonunda.”

Humnava Mere:

“Mesafelere izin verme, hayatım sana bağlı.

Ruh eşim benim, sen benim nefesimsin. Söyle, sen olmadan nasıl yaşayacağım?

Göğsümdeki kalp atışlarının hepsi sana adanmış.”

Sanam Re:

“Kendimi öyle kaybedeyim ki, bulamayayım bir daha.

Artık hayatımı usul usul sana devrediyorum.

Bulutlar gibi üzerime gölge oldun benim…

Yağmurlar gibi sevinçler yağdırarak sırılsıklam ettin beni…

Fırtınalar gibi esip aklımı başımdan aldın…

Kaderimi süsledin öylece hayatıma getirdiğin yeni sabahla…

Yaşayacağımız tüm yaşamları seninle geçirmek istiyorum.”

Bol Da Na Zara:

“Bu kadar çok sevme beni ki bu aşkın içinde boğulmayayım.

Bu kadar çok sevme ki yeniden kıyıya dönmeyi unutmayayım.

Seni sevmekten başka hiçbir şeyi beceremem ki.

Sevgilisinin ruhunu seven aşık, bedenlerden bahsetmez.

Anlatsana biraz kalbinde sakladıklarını, kimseye söylemeyeceğim.”

Mahiya Mere Mahiya:

“Dua gibisin, seni dudaklarımda okumak istiyorum.

Ruhuna gözlerimle dokunmak istiyorum.

Sen benim duyumsun, sen beni anlamsız kılıyorsun, beni aptallaştırıyorsun.”

Duaa:

“Rüyalar neden hep gözlerin içinde nemlenir, ellerimizden sebepsizce kayıp gittiğinde.

Mutlu anları nerelerden bulsam, izi olmayan bir zaman var sanki.”

Maula Mere Maula:

“Kalbim bana her an bunu söylüyor, arzusunun sadece sen olduğunu

Dudaklarım bana her an bunu söylüyor, tüm sohbetlerin sadece sana ait olduğunu.

Konuşmaların o kadar güzel ki, ne zaman onları düşünsem güzel kokular yayılır, çiçeklerinki gibi

Bir yerde saklı tutsam seni, gölgeni bile vermesem sana

Sana ev yapsam bir yerde, sadece ben kalsam seninle”

Jeene Laga Hoon:

“Yanıma gelip durduğunda, sadece zamanın durmasını istiyorum o anda.

Her zamankinden daha hızlı nefeslerim, her zamankinden fazla duraksamaya başladı kalbim.

Her zamankinden fazla yaşamaya başladım, her zamankinden fazla senin için ölmeye başladım.”